Google AI Mode en AI Overviews: hoe ze werken en wat je ermee doet
Hoe Google AI Mode en AI Overviews bronnen kiezen, wat ze met je klikken doen en hoe je het effect meet.
In het kort
- AI Overviews zijn AI-samenvattingen boven de gewone zoekresultaten; AI Mode is een apart tabblad met een volledig AI-antwoord en vervolgvragen.
- AI Mode is sinds 8 oktober 2025 in het Nederlands beschikbaar en gebruikt, net als AI Overviews, Gemini, de Google-index en query fan-out.
- Bij een AI Overview klikken minder mensen door: Ahrefs mat in mei 2026 een 58% lagere CTR voor de bovenste positie.
- Volgens Google zijn er geen extra eisen: indexeerbaar, snippet toegestaan en goede, unieke content is wat telt.
- AI-verkeer zit in het Prestatierapport (zoektype Web); sinds juni 2026 rolt Google een apart Generative AI-rapport uit naar een deel van de sites.
Google AI Overviews zijn door AI geschreven samenvattingen bovenaan de gewone zoekresultaten, terwijl Google AI Mode een apart tabblad is waarin je een volledig AI-antwoord krijgt en vervolgvragen kunt stellen. Beide draaien op Gemini, baseren hun antwoord op pagina's uit de Google-index en linken naar bronnen. AI Mode is sinds 8 oktober 2025 in het Nederlands beschikbaar.
Dit artikel is voor iedereen die afhankelijk is van verkeer uit Google: ondernemers, marketeers en contentteams. In oktober 2026 zijn beide functies geen experiment meer. Ze bepalen mee hoeveel mensen doorklikken en welke websites in beeld komen. Ik leg uit hoe ze werken, wat de cijfers zeggen, wat Google zelf adviseert en hoe je het effect meet in Search Console.
Wat is het verschil tussen AI Overviews en AI Mode?
AI Overviews verschijnen bij een deel van de zoekopdrachten boven de gewone resultaten; AI Mode is een aparte omgeving waarin het AI-antwoord de hele pagina vult. Je kunt het zien als een samenvatting boven de bekende blauwe links tegenover een gesprek met Google.
| Kenmerk | AI Overviews | AI Mode (AI-modus) |
|---|---|---|
| Waar je het ziet | Bovenaan de gewone zoekresultaten, alleen bij een deel van de zoekopdrachten | Apart tabblad in de zoekresultaten en in de Google-app |
| Vorm | Korte samenvatting met bronlinks, daaronder de normale resultaten | Uitgebreid antwoord met bronlinks; de gewone resultaten staan niet centraal |
| Interactie | Eén antwoord op één zoekopdracht | Gesprek met vervolgvragen |
| Invoer | Gewone zoekopdracht | Tekst, spraak en camera of afbeelding |
| Model | Gemini; sinds januari 2026 Gemini 3 (volgens Ahrefs, maart 2026) | Een aangepaste versie van Gemini |
| Bronnen | Pagina's uit de Search-index, via query fan-out | Pagina's uit de Search-index, via query fan-out |
Voor jou als website-eigenaar is het verschil vooral praktisch. In AI Overviews concurreer je nog met je gewone positie eronder. In AI Mode is een vermelding als bron de belangrijkste manier om in beeld te komen.
Sinds wanneer is Google AI Mode in Nederland beschikbaar?
Google begon op 8 oktober 2025 met de uitrol van AI Mode in Nederland, volledig in het Nederlands. Dat meldde Google Nederland op de eigen blog. AI Overviews waren al eerder in Nederland te zien.
In de Nederlandse interface heet de functie AI-modus. Hij draait hier inmiddels een jaar: lang genoeg om het effect in je eigen data te zien.
Hoe werken AI Overviews en AI Mode?
Beide functies zijn gebouwd op Google's kernsystemen voor Search: een taalmodel schrijft het antwoord, maar baseert het op pagina's die eerst uit de Search-index worden opgehaald. Dat heet grounding of RAG (retrieval-augmented generation): eerst zoeken, dan schrijven, met links naar de gebruikte pagina's.
Het tweede mechanisme is query fan-out. Het systeem splitst je vraag op in meerdere verwante zoekopdrachten en combineert wat die opleveren. Google geeft in zijn gids voor generatieve AI-functies (mei 2026) het voorbeeld ‘how to fix a lawn that's full of weeds’, waarbij onder meer gezocht wordt op ‘best herbicides for lawns’.
Dat verklaart een opvallende uitkomst van Ahrefs (maart 2026). In een analyse van 863.000 zoekresultaten en 4 miljoen geciteerde URL's stond 37,9% van de geciteerde pagina's in de top 10 voor de zoekopdracht, 31,2% op posities 11-100 en 31,0% buiten de top 100. Een eerdere Ahrefs-studie uit juli 2025 kwam nog op ongeveer 76% uit de top 10. Volgens Ahrefs komt het verschil door query fan-out: je pagina kan geciteerd worden omdat hij een deelvraag goed beantwoordt, ook als hij voor de hoofdvraag niet hoog staat.
Ahrefs zag ook dat YouTube het meest geciteerde domein in AI Overviews is. Video is dus een volwaardige route naar zichtbaarheid, wat aansluit bij Google's advies om relevante afbeeldingen en video te gebruiken. Wil je de basis van crawlen, indexeren en ranken opfrissen, lees dan hoe een zoekmachine werkt.
Kosten AI Overviews je klikken? Het zero-click-effect
Ja, gemiddeld wel: bij zoekopdrachten met een AI Overview klikken minder mensen door naar websites. Hoeveel minder hangt af van je positie en de zoekopdracht, maar de richting is in elk onderzoek dat ik ken hetzelfde.
- Ahrefs (april 2025) analyseerde 300.000 zoekwoorden: de pagina op positie 1 kreeg gemiddeld 34,5% minder klikken als er een AI Overview boven stond.
- In een update van mei 2026, met dezelfde opzet (december 2023 tegenover december 2025), was de CTR van de bovenste positie 58% lager. Positie 2 verloor ongeveer de helft van de klikken.
- Pew Research Center (juli 2025) volgde het browsegedrag van 900 Amerikaanse volwassenen in maart 2025. Met een AI-samenvatting klikten ze bij 8% van de bezoeken op een gewoon zoekresultaat, zonder samenvatting bij 15%. Op een link ín de samenvatting klikte maar ongeveer 1%.
Dit heet zero-click search: de zoeker krijgt zijn antwoord al op de zoekpagina en klikt nergens op. Logisch dat het vooral vragen raakt waarop een kort antwoord volstaat. Wie wil vergelijken, kopen of iets wil laten doen, heeft nog steeds een website nodig.
Google plaatst er een kanttekening bij. In een blog van 21 mei 2025 stelt Google dat klikken uit AI Overviews van ‘hogere kwaliteit’ zijn en adviseert het conversies te meten in plaats van alleen klikken. Dat advies deel ik, al is het geen reden om het klikverlies weg te wuiven. Meer cijfers over zoekgedrag vind je op mijn pagina zoekmachines en cijfers.
Hoe kom je in Google AI Overviews en AI Mode?
Volgens Google zijn er geen extra eisen en geen speciale optimalisaties nodig: je pagina moet geïndexeerd zijn en met een snippet getoond mogen worden. Daarna telt goede SEO. Google schrijft letterlijk dat optimaliseren voor generatieve AI-zoekfuncties “still SEO” is.
De documentatie over AI-functies en de gids van mei 2026 zijn wel concreet. Dit is de checklist die ik eruit haal:
- Indexeerbaar en snippet toegestaan. Geen noindex of nosnippet op pagina's die zichtbaar moeten zijn. Controleer dit met de URL-inspectie in Search Console.
- Crawlbare techniek. Belangrijke content in de HTML, de basisregels van JavaScript-SEO gevolgd, een goede page experience en zo weinig mogelijk duplicate content.
- Unieke, ‘non-commodity’ content. Informatie die niet op tien andere sites staat: eerstehands ervaring, eigen data, een eigen oordeel. Hier raakt AI-zichtbaarheid direct aan E-E-A-T.
- Duidelijke structuur. Koppen die de vragen van zoekers volgen, zodat een deelvraag uit de fan-out op jouw pagina een helder antwoord vindt.
- Relevante afbeeldingen en video. Zeker gezien de rol van YouTube als bron.
- Merchant Center en Bedrijfsprofiel. Verkoop je producten of heb je een lokale vestiging, dan helpen een Merchant Center-feed en een volledig Google Bedrijfsprofiel om in AI-antwoorden te verschijnen.
AI-hulp bij het schrijven mag volgens Google, zolang de content voldoet aan de Search Essentials en het spambeleid. De vraag is dus niet of AI meeschreef, maar of de pagina iets toevoegt.
Bij de migratie van mijn eigen website in oktober 2026 heb ik precies deze basis als uitgangspunt genomen. seomotion.nl draait nu als statische HTML zonder JavaScript, scoort 100 in PageSpeed Insights op mobiel en desktop, en alle pagina's staan in een XML-sitemap. Dat garandeert geen plek in een AI Overview. Wel haalt het elke technische reden weg waarom Google mijn content niet zou kunnen gebruiken.
Die technische basis is een vak apart; op mijn pagina over technische SEO lees je hoe ik dat aanpak.
Wat moet je níet doen voor AI Overviews en AI Mode?
Je hoeft niets speciaals voor AI te bouwen, en sommige ‘AI-trucs’ kunnen je zelfs schaden. Google benoemt in de gids van mei 2026 een reeks mythes die ik in de praktijk vaak tegenkom.
| Mythe | Wat Google zegt |
|---|---|
| Je hebt een llms.txt of ander AI-bestand nodig | “Google Search ignores these files.” Onschadelijk en mogelijk nuttig voor andere diensten. |
| Content opknippen in kleine blokjes (chunking) | Niet nodig; er is geen ideale paginalengte. |
| Teksten speciaal herschrijven voor AI | Niet nodig; schrijf voor mensen. |
| Speciale schema markup voor AI | Structured data is niet vereist voor generatieve AI. Wel aanbevolen voor rich results. |
| Vermeldingen (mentions) kunstmatig verzamelen | Onechte vermeldingen najagen raadt Google af. |
| Voor elke fan-out-vraag een aparte pagina maken | Kan gezien worden als scaled content abuse, een vorm van spam. |
| Een tool laat je ‘AI-ranking’ zien | “No third-party tool has access to our internal ranking or AI systems.” |
Die laatste is belangrijk als je tools vergelijkt. Een tool die AI-antwoorden monitort, laat zien wat hij aantreft bij de zoekopdrachten die hij test, maar weet niet hoe Google beslist. Zie het als een steekproef, niet als de waarheid.
Eerlijk is eerlijk: op seomotion.nl staat zelf een llms.txt. Niet voor Google, maar omdat het niets kost en andere AI-diensten er mogelijk iets mee doen. Waarom ik dat zo afweeg, lees je in mijn artikel over llms.txt, schema markup en AI-crawlers.
Kun je voorkomen dat Google je content in AI-antwoorden gebruikt?
Ja, maar alleen met dezelfde middelen die ook je gewone snippets beperken. Er is geen aparte schakelaar om wel in de zoekresultaten en niet in AI Overviews te staan.
nosnippet: Google toont geen tekstfragment van de pagina, ook niet in AI-functies.data-nosnippet: sluit een specifiek deel van de tekst uit.max-snippet: beperkt hoeveel tekst Google mag gebruiken.noindex: de pagina verdwijnt helemaal uit Google.
Let op met Google-Extended. Dat robots.txt-token bepaalt alleen of je content gebruikt mag worden voor training en grounding in andere Google-systemen, zoals Gemini-apps. Het heeft geen invloed op Search, AI Overviews of AI Mode. Wie Google-Extended blokkeert om uit AI Overviews te blijven, bereikt dus niets. En met nosnippet lever je ook je gewone snippet in, en daarmee klikken.
Hoe zie je verkeer uit AI Overviews en AI Mode in Search Console?
Verkeer uit AI-functies telt mee in het gewone Prestatierapport van Search Console, onder zoektype Web. Daarnaast rolt Google sinds juni 2026 een apart Generative AI-rapport uit, maar nog niet naar alle sites.
- Open Prestaties. Kies het prestatierapport voor zoekresultaten en laat het zoektype op Web staan. Klikken en vertoningen uit AI Overviews en AI Mode zitten hierin, samen met het gewone verkeer. Apart filteren kan in dit rapport niet.
- Kijk of je het Generative AI-rapport hebt. Google kondigde op 3 juni 2026 aparte prestatierapporten voor generatieve AI aan: voor AI-functies in Search (AI Overviews en AI Mode) en voor Discover, met onder meer vertoningen, pagina's, landen en apparaten. Het wordt eerst uitgerold naar een deel van de websites. Zie je het niet, dan hoort je property er nog niet bij.
- Zoek pagina's met stijgende vertoningen en dalende CTR. Op informatieve pagina's kan dat wijzen op een AI Overview boven je resultaat. Voer de zoekopdracht zelf uit om het te controleren.
- Meet conversies, niet alleen klikken. Koppel landingspagina's aan doelen in je analysetool. Als AI-bezoekers inderdaad verder in hun zoektocht zijn, zie je dat terug in de conversieratio.
- Beoordeel trends, geen dagstanden. Kijk per maand of kwartaal en vergelijk met dezelfde periode een jaar eerder.
Gebruik bij voorkeur een domeinproperty, zoals ik bij mijn migratie voor seomotion.nl en racemotion.nl deed. Dan komen http, https, met en zonder www samen en zie je al het verkeer op één plek.
Is SEO nog zinvol nu Google zelf antwoord geeft?
Ja. Google antwoordt in de eigen gids op die vraag met “In short, yes!”. AI-antwoorden halen hun bronnen uit dezelfde index als de gewone zoekresultaten. Wel verandert waar je op stuurt: naast klikken ook vermeld worden als bron. Hoe ik die verschuiving aanpak, lees je in van SEO naar GEO; de begrippen staan op wat is GEO.
Mijn advies: waar begin je?
Begin niet met AI-trucs, maar met een nuchtere check. Staan je belangrijkste pagina's in de index, mogen ze een snippet tonen en is de content leesbaar zonder JavaScript? Kijk daarna welke pagina's vooral korte, informatieve vragen beantwoorden en daardoor klikken verliezen, en welke iets bieden wat een samenvatting niet kan vervangen: een vergelijking, eigen ervaring, een rekentool of een aanbod.
Investeer vooral in die tweede groep. Maak ze rijker met eerstehands ervaring, duidelijke koppen en waar het past video. Meet het effect op conversies, niet alleen op klikken. Wil je hulp bij die analyse, dan is dat precies waar mijn GEO-optimalisatie om draait.
Bronnen
- Google's Guide to Optimizing for Generative AI Features on Google Search (Google Search Central, mei 2026)
- AI features and your website (Google Search Central)
- Generative AI-prestatierapporten in Search Console (Google Search Central Blog, juni 2026)
- De AI-modus komt naar Google Zoeken in Nederland (Google Nederland, oktober 2025)
- AI Overviews reduce clicks (Ahrefs, april 2025, update mei 2026)
- Google users are less likely to click on links when an AI summary appears (Pew Research Center, juli 2025)
- AI Overview citations and the top 10 (Ahrefs, maart 2026)
Veelgestelde vragen
Is AI Mode hetzelfde als Gemini?
Nee. AI Mode is een functie binnen Google Zoeken die een aangepaste versie van Gemini gebruikt en zijn antwoorden baseert op pagina's uit de Search-index. De Gemini-app is een aparte assistent. Daarom regelt het robots.txt-token Google-Extended wel het gebruik in Gemini-apps, maar niet in AI Mode.
Verschijnt er bij elke zoekopdracht een AI Overview?
Nee. Google toont een AI Overview alleen bij een deel van de zoekopdrachten, als het systeem verwacht dat een samenvatting de zoeker helpt. Dezelfde zoekopdracht kan bovendien op verschillende momenten wel of geen AI Overview opleveren, dus controleer het af en toe opnieuw.
Hoe weet ik of mijn website in een AI Overview wordt geciteerd?
Voer je belangrijkste zoekopdrachten zelf uit en kijk welke bronnen genoemd worden. Heeft je property het nieuwe Generative AI-rapport in Search Console, dan zie je daar vertoningen per pagina. Monitoringtools geven een aanvullende steekproef, maar hebben volgens Google geen toegang tot de interne systemen.
Is een zero-click zoekopdracht altijd slecht voor mijn website?
Niet per se. Als je als bron genoemd wordt, ziet de zoeker je merknaam, ook zonder klik. Dat levert geen direct verkeer op, maar kan later wel tot een merkzoekopdracht of bezoek leiden. Beoordeel daarom ook merkzoekopdrachten en conversies, niet alleen klikken.
Hoe lang duurt het voordat aanpassingen zichtbaar zijn in AI Overviews?
Daar is geen vaste termijn voor. Omdat AI Overviews en AI Mode putten uit de gewone Search-index, moet Google je aangepaste pagina eerst opnieuw crawlen en indexeren. Via de URL-inspectie in Search Console kun je een herindexering aanvragen.
Benieuwd wat SEO en GEO voor jouw bedrijf kunnen doen?
Vertel me waar je bedrijf nu staat en waar je naartoe wilt. In een kort, vrijblijvend gesprek bespreken we welke stappen het meeste opleveren.
